دنیای پهپادها دیگر محدود به آسمان نیست؛ حالا نگاه‌ها به سطح دریا و اعماق اقیانوس دوخته شده است، جایی که موجی تازه از نوآوری در حال شکل‌گیری است. شش استارتاپ نوپا با فناوری‌های پیشرفته، به دنبال فتح مرزهای آبی‌اند و می‌خواهند آینده‌ای بسازند که در آن کشف ناشناخته‌های اعماق، پایش تغییرات اقلیمی، بازرسی زیرساخت‌ها و حتی نبردهای دریایی با وسایل نقلیه خودران انجام شود. اهمیت این حوزه وقتی پررنگ‌تر می‌شود که بدانیم بیش از ۷۰ درصد سیاره ما زیر آب است و هر تحول در آن، مستقیماً بر تجارت جهانی، امنیت و سیاست بین‌الملل اثر می‌گذارد.

اما این انقلاب خاموش تنها در دست استارتاپ‌های کوچک نیست. غول‌های دفاعی نیز وارد میدان شده‌اند؛ از نورثروپ گرومن با طراحی پهپاد زیرسطحی Manta Yar گرفته تا Anduril متعلق به پیتر تیل با محصول خبرساز Dive-LD، و استارتاپ‌های قدرتمندی مانند Helsing و Saildrone که بازار را به چالش کشیده‌اند. آینده صنعت پهپادها دیگر در آسمان خلاصه نمی‌شود؛ میدان اصلی بعدی، پهنه بیکران دریاهاست.

در اینجا شش استارتاپ نوپا معرفی می‌شوند که به دنبال سهمی از این بازار پررشد هستند:

Vatn Systems

• تأسیس: ۲۰۲۳
• مقر: رود آیلند، آمریکا
• سرمایه جذب‌شده: بیش از ۱۶ میلیون دلار

یک پهپاد زیرآبی می‌تواند مفید باشد – اما چندین پهپاد که هماهنگ عمل کنند ارزش بسیار بیشتری دارند. Vatn Systems در حال توسعه وسایل نقلیه زیرسطحی و فناوری هماهنگ‌سازی آن‌هاست که امکان فعالیت گروهی (Swarm) و به‌ویژه در کاربردهای دفاعی را فراهم می‌کند. به عنوان نمونه، اگر یک ناو نیروی دریایی نیاز به انتقال پیام محرمانه به کشتی دیگری در منطقه‌ای داشته باشد که دشمن احتمالاً ارتباطات را شنود یا مختل می‌کند، ارسال پیام از طریق دسته‌ای از پهپادهای زیرآبی می‌تواند گزینه‌ای امن باشد. این شرکت اواخر سال گذشته، یک دور سرمایه‌گذاری بذر به ارزش ۱۳ میلیون دلار به رهبری Dyne Ventures و با مشارکت Lockheed Martin Ventures، RTX Ventures و In-Q-Tel جذب کرد.

Terradepth

• تأسیس: ۲۰۱۸
• مقر: تگزاس، آمریکا
• سرمایه جذب‌شده: بیش از ۲۸ میلیون دلار

همواره گفته می‌شود که ما از اعماق کیهان چیزهای بیشتری می‌دانیم تا بستر اقیانوس‌های خودمان. استارتاپ Terradepth قصد دارد این معادله را تغییر دهد. این شرکت در تگزاس ناوگانی از ربات‌های زیرآبی می‌سازد که قادر به نقشه‌برداری از کف اقیانوس و ارسال داده‌های هیدروگرافی هستند. داده‌ها از طریق پلتفرم Absolute Ocean ارائه می‌شوند که امکان مشاهده، تحلیل و همکاری روی داده‌ها را فراهم می‌کند. صنایعی چون انرژی (مثلاً مزارع بادی فراساحلی)، نقشه‌برداری و دفاع، نیاز دائمی به چنین دیدی نسبت به کف اقیانوس دارند. این استارتاپ از حمایت Seagate Technology Ventures برخوردار است که در دور سرمایه‌گذاری بذر ۸ میلیون دلاری در سال ۲۰۱۹ شرکت داشت.

Blueye Robotics

• تأسیس: ۲۰۱۵
• مقر: تروندهایم، نروژ
• سرمایه جذب‌شده: ۷ میلیون دلار

استارتاپ نروژی Blueye Robotics مجموعه‌ای از وسایل نقلیه هدایت‌پذیر از راه دور (ROVs) را توسعه می‌دهد که برای طیف وسیعی از صنایع کاربرد دارند. از آبزی‌پروری (نظارت بر سلامت ماهی و شرایط تورها) گرفته تا پایش محیط‌زیست و تحقیقات دریایی، یا حتی شناسایی تهدیدات زیرآبی در حوزه دفاعی. همچنین برای بازرسی کشتی‌ها، تأسیسات ساخت‌وساز یا انرژی فراساحلی، عملیات جستجو و نجات، و حتی ایجاد تجربه‌های نوین برای گردشگران در کشتی‌های کروز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

Seasats

• تأسیس: ۲۰۲۰
• مقر: سن‌دیگو، آمریکا
• سرمایه جذب‌شده: ۳۰ میلیون دلار

یکی از محدودیت‌های پهپادهای زیرآبی، دسترسی اندک به نور خورشید و در نتیجه ظرفیت پایین‌تر برای انرژی خورشیدی است. اما پهپادهای سطحی این مشکل را ندارند. استارتاپ Seasats وسایل نقلیه سطحی خودران سبک (ASVs) توسعه می‌دهد که می‌توانند ماه‌ها با استفاده از انرژی خورشیدی به‌طور مستقل در دریا باقی بمانند. این وسایل برای ردیابی پستانداران دریایی، نقشه‌برداری از صخره‌های زیرآبی، رصد شکوفایی جلبک‌ها و همچنین انجام پیمایش‌های تجاری برای مشتریان صنعتی به کار می‌روند. این فناوری همچنین قابلیت‌های دفاعی از جمله اطلاعات، نظارت و شناسایی دریایی و آگاهی حوزه دریایی را فراهم می‌کند. شرکت L3Harris در سال ۲۰۲۲ در این استارتاپ سرمایه‌گذاری کرد تا راهکارهای قابل اعتماد برای گشت‌زنی در آب‌های جهانی در اختیار مشتریان نیروی دریایی آمریکا قرار دهد.

Bedrock Ocean Exploration

• تأسیس: ۲۰۲۰
• مقر: نیویورک، آمریکا
• سرمایه جذب‌شده: بیش از ۶۰ میلیون دلار

استارتاپ بروکلینی Bedrock یک پلتفرم یکپارچه عمودی ساخته است که قادر به جمع‌آوری داده‌های بستر دریا با ناوگان خودران، با هزینه پایین تجهیزات و عملیات و همچنین انتشار کم است. پهپادهای زیرآبی تمام‌برقی آن با باتری‌های لیتیوم-یونی طراحی شده‌اند تا حداقل اثر زیست‌محیطی داشته باشند و در عین حال کمتر تحت تأثیر شرایط جوی قرار گیرند. داده‌های جمع‌آوری‌شده می‌توانند به‌صورت آنی پردازش و از طریق پلتفرم ابری با مشتریان به اشتراک گذاشته شوند. مشتریان این شرکت شامل بخش‌هایی مانند انرژی، زیرساخت، تحقیقات دریایی و دفاع هستند. در کاربردهای دفاعی، این فناوری می‌تواند برای خنثی‌سازی مین، جست‌وجو و نجات، و عملیات ISR (اطلاعات، نظارت و شناسایی) به کار رود.

Blue Water Autonomy

• تأسیس: ۲۰۲۴
• مقر: بوستون، آمریکا
• سرمایه جذب‌شده: ۱۴ میلیون دلار

این استارتاپ تازه‌تأسیس که توسط کهنه‌سربازان نیروی دریایی آمریکا و کارآفرینان سریالی بنیان‌گذاری شده، هدف خود را توسعه ناوهای جنگی خودران در ابعاد واقعی قرار داده است – در تضاد با دیگر شرکت‌ها که تمرکزشان بر پهپادهای کوچک‌تر است. این شرکت در آوریل گذشته با ۱۴ میلیون دلار سرمایه بذر از حالت مخفی خارج شد و در تلاش است کشتی‌های جنگی خودران خود را در کنار کشتی‌های سرنشین‌دار به کار گیرد؛ گامی که می‌تواند مسیر را برای به‌کارگیری کشتی‌های تجاری خودران نیز هموار کند. این استارتاپ تنها در سال نخست فعالیت خود، آزمایش‌های آب شور انجام داده و طرح‌های مفهومی کشتی‌ها را توسعه داده است.

ورود پهپادها و وسایل نقلیه خودران به عرصه دریا، آغازگر نسلی تازه از نوآوری است که مرز میان فناوری، امنیت و اقتصاد را بازتعریف می‌کند. همان‌طور که پهپادهای هوایی توانستند صنعت جنگ، لجستیک و بازرسی را دگرگون کنند، حالا نسخه‌های دریایی و زیرسطحی آماده‌اند تا نقشی مشابه – و شاید حتی حیاتی‌تر – ایفا کنند. از پایش تغییرات اقلیمی و حفاظت از منابع دریایی گرفته تا عملیات نظامی و توسعه زیرساخت‌های حیاتی، این استارتاپ‌ها و بازیگران بزرگ جهانی آینده‌ای را رقم می‌زنند که در آن اقیانوس‌ها نه یک مانع، بلکه بزرگ‌ترین فرصت پیش روی فناوری‌های خودران خواهند بود.